Focus: Thijs, Jan en Pierre

Thijs van Leer had de klassieke opleiding, en de vaardigheid ontwikkeld geavanceerde composities te schrijven.

Jan Akkerman, muzikaal ook niet onopgeleid, had zich vooral via zijn gehoor wel degelijk ook vergaande kwaliteiten eigen gemaakt (hij heeft eens verteld dyslectisch te zijn, en zijn gitaarlessen vooral op gehoor en visueel van zijn gitaarleraar op het muzieklyceum opgepakt te hebben. Noten lezen ging niet. Op zichzelf heeft noten lezen ook niets met muzikaliteit te maken, het is slechts een hulpmiddel). En hij wist ook van klassieke muziek en jazz, net als Thijs.

Muzikaal konden ze elkaar de hand schudden. Er was een verschil, maar ook een overlap. Jan, de rocker die ook klassieke muziek en jazz kende. Thijs, de klassieke muzikant die ook kon swingen en rocken. Beiden technisch op een ver bovengemiddeld niveau staande.

Beide mannen hadden een erg brede smaak en muzikale vaardigheden. Maar de persoonlijkheden botsten. Beiden hadden een ego, op hun eigen manier.

Thijs gaf de structuur, maar zonder de spetterende gitaarsolo’s (en ook heel mooi gespeelde melodieën) van Jan had het niet die impact gehad. Wat betreft de huidige incarnatie van Focus van Thijs: Pierre van der Linden zit er weer bij en Menno Gootjes speelt prachtig. Laat me u vertellen dat Jans solo’ nog steeds niet makkelijk na te spelen zijn. Zo’n Menno is geen standaard gitarist. Je moet heel goed zoeken, als die gitarist Focus’ repertoire moet spelen. En hij voegt er nog een en ander aan toe ook.

Maar er was – en is weer – ook Pierre van der Linden, de drummer. Hij was meegekomen uit Jans band, Brainbox. Dat had Jan Akkerman afgedwongen. Hard voor Thijs, die afscheid moest nemen van zijn muzikale vrienden Martin Dresden en Hans Cleuver, maar zo moet dat soms als je een echt goede band wil vormen. Met Bert Ruijter kregen ze er later een goede bassist en allround muzikant voor terug.

Progressieve/symfonische rockbands hebben nogal eens heel star spelende drummers, die houterig aan een of andere oneven maatsoort vasthouden. Zo niet Pierre van der Linden, een jazz-achtige drummer die zijn weg zocht in die toch wel af en toe keiharde rock van Focus. Hij maakte het vloeiend met zijn flitsende stijl, net zoals Phil Collins dat deed in het vroegere Genesis. Ik vind dat prachtig. Gitarist zijnde, is de drummer altijd het tweede bandlid waar ik op let als ik een live band beluister. Pierre van der Linden was essentieel voor het dynamische geluid van Focus. De man is inmiddels tachtig geworden, maar speelt nog steeds even flitsend als weleer.

Voor mij stond Focus voor het feit dat er in Nederland ook andere muziek dan compleet lullige smartlappen, palingrock of slappe (toendertijds Britse) kopieën konden worden gespeeld. En ik vind die opnames van de vroege jaren zeventig van hen nog steeds van ongenaakbaar niveau.

Ondanks, maar misschien juist wel dankzij hun verschillen, hebben Thijs en Jan destijds iets unieks gepresteerd.

Hieronder een mooie documentaire over de band Focus, maar ook over de symfonie die door Roel Jacobs, Thijs’ stiefzoon is gemaakt op basis van Focus’ muziek. Sommige fragmenten ervan op de achtergrond klinken prachtig, en ik heb de CD dan ook besteld.

Deel 1:
https://www.youtube.com/watch?v=aaD94dMZUPs

Deel 2:
https://youtu.be/OvlZjKj3CGQ

(Foto: videostill uit Live at Radio Luxembourg 1971)