Verkiezingen in Israël

Pyt van der Galiën

De opkomst bij de verkiezingen voor het Israëlische parlement (de Knesset) is hoog. Om 12.00 uur was de opkomst 31,5%, wat uitzonderkijk hoog is. Voorlopig lijkt de opkomst in traditioneel links stemmende gemeenschappen aanmerkelijk hoger te zijn dan in meer behoudende gebieden, wat uiteraard slecht nieuws is voor Netanyahu.

Peilingen voorspellen een nek-aan-nekrace tussen Netanyahu’s Likoed en Yashar van de voormalige stafchef van het IDF, Gadi Eisenkot. Yashar zou volgens die peilingen uitkomen op 54-56 zetels, Likoed op 48-53. De Knesset telt 120 zetels.

Als geen van beide blokken 61 zetels haalt, vraagt de president een lid van de Knesset – in principe de leider van de grootste partij – een coalitie te vormen die een vertrouwensstemming in de Knesset kan winnen. Hij/zij heeft daarvoor 28 dagen de tijd, een periode die  eventueel met 14 dagen verlengd kan worden.

Als dat mislukt, krijgt een tweede Knessetlid 28 dagen de tijd. Vervolgens kan elke groep van tenminste 61 Knessetleden gedurende 14 dagen een kandidaat voordragen. De president is in dat geval wettelijk verplicht om het mandaat aan de voorgedragen kandidaat te geven, die vervolgens 14 dagen de tijd krijgt om de regering definitief te presenteren. Als ook dat mislukt wordt de Knesset ontbonden en worden binnen 90 dagen nieuwe verkiezingen uitgeschreven; de aftredende regering blijft dan aan als demissionaire regering.

Er zijn aanzienlijke verschillen tussen Netanyahu en Eisenkot, maar dat betreft vooral hun visie op de Israëlische samenleving. Wat de houding tegenover Hamas, Hezbollah en Iran betreft  verschillen ze niet zo veel. Eisenkot was vroeger voorstander van een tweestatenoplossing, maar heeft op dat punt zijn mening bijgesteld. Hij wil Hamas en Hezbollah volledig ontmantelen en Iran’s nucleaire capaciteiten vernietigen.

Eisenkot verwijt Netanyahu dat hij In Gaza geen duidelijke langetermijnstrategie had en uitsluitend gericht was op terreinwinst. In het lot van de gijzelaars zou hij amper geïnteresseerd zijn geweest.

Daarnaast heeft Netanyahu volgens Eisenkot met zijn polarisende houding zowel de Israëlische samenleving verdeeld als traditionele bondgenoten van zich vervreemd. Eisenkot wil die relaties weer herstellen, voorop die met de Democraten in de VS. Netanyahu’s innige band met Trump is volgens Eisenkot een vergissing geweest. Vroeg of laat komen de Democraten weer aan de macht. Israël heeft er dus alle belang bij ze te vriend te houden. Een politiek isolement kan Israël zich volgens Eisenkot niet veroorloven. Dat lijkt een open deur, maar Netanyahu heeft herhaaldelijk aangegeven daar niet in geïnteresseerd te zijn.

Ook bij Eisenkot hoeven de Palestijnen niet op veel begrip te rekenen. Hij is weliswaar tegen de bouw van illegale nederzettingen op de Westoever, maar de bouw van legale nederzettingen mag wat hem betreft doorgaan. Wel heeft hij gezegd hard op te zullen treden tegen gewelddadige kolonisten op de Westoever. Onder Netanyahu kunnen die in de praktijk gewoon hun gang gaan.

Eisenkot wil ook dat er een onderzoek komt naar de gebeurtenissen van 7 oktober en Netranyahu’s rol in die gebeurtenissen. Netanyahu zou herhaaldelijk gewaarschuwd zijn dat Hamas van plan was een aanslag te plegen, maar die informatie terzijde hebben geschoven. Netanyahu ontkent dat, maar de geruchten zijn hardnekkig en Bibi is natuurlijk niet in zijn eerste leugen gestikt. Eisenkot wil dat tot op de bodem uitzoeken.

Hoge opkomst:


Verkiezingsspot van Eisenkot:


Uitgelichte afbeelding: Gadi Eisenkot – Door Elad Malka, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=170221018

 

 

Pyt van der Galiën